II K 347/24 - wyrok Sąd Rejonowy w Kętrzynie z 2025-01-16
Sygn. akt II K 347/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 16 stycznia 2025 r.
Sąd Rejonowy w Kętrzynie II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący: Sędzia Jarosław Walentynowicz
Protokolant: sekr. sąd. Emilia Strzelczyk
Prokurator Prokuratury Rejonowej w Giżycku: Sebastian Pilch
po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2025 r. sprawy
M. J.
s. J. i H. z domu S.
ur. (...) w R.
oskarżonego o to, że:
w dniu 12 sierpnia 2023 roku w miejscowości R. gmina R. na terenie zakładu pracy Zakład Produkcyjno – Handlowo – Usługowy (...) w miejscu przez siebie wyznaczonym, będąc zobowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy osobie wykonującej ją na podstawie umowy zlecenia nie dopełnił wynikającego stąd obowiązku w ten sposób, że polecając Z. R. oczyszczenie odsłoniętych elementów napędowych bębna młócącego z resztek pożniwnych w trakcie wykonywanych przez siebie prac naprawczych targańca hederu kombajnu (...) nie zapewnił zaprzestania przez w/w osobę wykonywania tych czynności i nie sprawdzając czy znajduje się ona w bezpiecznej odległości od maszyny uruchomił kombajn w wyniku czego nieumyślnie spowodował wciągnięcie prawej dłoni Z. R. pomiędzy pas klinowy a przekładnię bezstopniową napędu w następstwie którego doznał on ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w postaci całkowitej amputacji palca V oraz częściowej palca IV, III i II, dłoni prawej, które w związku z niepowodzeniem leczenia amputowano w całości, co w sposób znaczny, trwały i nie rokujący poprawy ograniczyło czynności tego narządu ciała
tj. o czyn z art. 156§2 kk
I. oskarżonego M. J. uznaje za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i za to na podstawie art. 156§1 pkt 2 i §2 kk, przy zastosowaniu art. 4§1 kk skazuje, zaś na podstawie art. 156§2 kk wymierza karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności;
II. na podstawie art. 69§1 i 2 kk, art. 70§1 kk, art. 72§1 pkt 2 kk wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności zawiesza na okres próby 2 (dwóch) lat i zobowiązuje oskarżonego do pisemnego przeproszenia pokrzywdzonego Z. R. za spowodowaną u niego krzywdę;
III. na podstawie art. 71§1 kk orzeka od oskarżonego grzywnę w wysokości 100 (stu) stawek dziennych, określając wysokość jednej stawki na kwotę 50,00 (pięćdziesiąt) złotych;
IV. na podstawie art. 46§2 kk orzeka od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego Z. R. kwotę 200 000,00 (dwustu tysięcy) złotych nawiązki za wyrządzoną krzywdę;
V. na podstawie art. 44§1 kk orzeka przepadek dowodów rzeczowych zapisanych pod pozycją 55/2024 poprzez pozostawienie ich w aktach sprawy;
VI. na podstawie art. 627 kpk zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa zwrot sądowych kosztów postępowania w całości, w tym opłatę w kwocie 180,00 (sto osiemdziesiąt) złotych.
UZASADNIENIE |
|||||||||||||||
|
Formularz UK 1 |
Sygnatura akt |
IIK 347/24 |
|||||||||||||
|
Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza. |
|||||||||||||||
|
1.USTALENIE FAKTÓW |
|||||||||||||||
|
1.1. Fakty uznane za udowodnione |
|||||||||||||||
|
Lp. |
Oskarżony |
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) |
|||||||||||||
|
M. J. |
w dniu 12 sierpnia 2023 roku w miejscowości R. gmina R. na terenie zakładu pracy Zakład Produkcyjno – Handlowo – Usługowy (...) w miejscu przez siebie wyznaczonym, będąc zobowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy osobie wykonującej ją na podstawie umowy zlecenia nie dopełnił wynikającego stąd obowiązku w ten sposób, że polecając Z. R. oczyszczenie odsłoniętych elementów napędowych bębna młócącego z resztek pożniwnych w trakcie wykonywanych przez siebie prac naprawczych targańca hederu kombajnu (...) nie zapewnił zaprzestania przez w/w osobę wykonywania tych czynności i nie sprawdzając czy znajduje się ona w bezpiecznej odległości od maszyny uruchomił kombajn w wyniku czego nieumyślnie spowodował wciągnięcie prawej dłoni Z. R. pomiędzy pas klinowy a przekładnię bezstopniową napędu w następstwie którego doznał on ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w postaci całkowitej amputacji palca V oraz częściowej palca IV, III i II, dłoni prawej, które w związku z niepowodzeniem leczenia amputowano w całości, co w sposób znaczny, trwały i nie rokujący poprawy ograniczyło czynności tego narządu ciała |
||||||||||||||
|
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione |
Dowód |
Numer karty |
|||||||||||||
|
Oskarżony będąc zobowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy osobie wykonującej ją na podstawie umowy zlecenia nie dopełnił wynikającego stąd obowiązku w ten sposób, że polecając Z. R. oczyszczenie odsłoniętych elementów napędowych bębna młócącego z resztek pożniwnych w trakcie wykonywanych przez siebie prac naprawczych targańca hederu kombajnu (...) nie zapewnił zaprzestania przez w/w osobę wykonywania tych czynności i nie sprawdzając czy znajduje się ona w bezpiecznej odległości od maszyny uruchomił kombajn i spowodował ciężki uszczerbek na zdrowiu w postaci całkowitej amputacji palca V oraz częściowej palca IV, III i II, dłoni prawej, które w związku z niepowodzeniem leczenia amputowano w całości, co w sposób znaczny, trwały i nie rokujący poprawy ograniczyło czynności tego narządu ciała |
Opinia biegłego z zakresu BHP k. 125-126, dokumentacja fotograficzna k. 19-23, protokół kontroli PIP k. 96-99, karta wypadku k. 104-1-5, opinie lekarskie z dokumentacją lekarską k. 33, 67-70, 88, 113-116, 143-146, 277, zeznania świadków: Z. R. k. 31v-32, 119v, 150v, 280-280v, Ł. G. k. 36v, 281-281v, wyjaśnienia oskarżonego w części, w której przyznaje się do popełnienia zarzuconego mu czynu k. 279v. |
||||||||||||||
|
1.2. Fakty uznane za nieudowodnione |
|||||||||||||||
|
Lp. |
Oskarżony |
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) |
|||||||||||||
|
M. J. |
w dniu 12 sierpnia 2023 roku w miejscowości R. gmina R. na terenie zakładu pracy Zakład Produkcyjno – Handlowo – Usługowy (...) w miejscu przez siebie wyznaczonym, będąc zobowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy osobie wykonującej ją na podstawie umowy zlecenia nie dopełnił wynikającego stąd obowiązku w ten sposób, że polecając Z. R. oczyszczenie odsłoniętych elementów napędowych bębna młócącego z resztek pożniwnych w trakcie wykonywanych przez siebie prac naprawczych targańca hederu kombajnu (...) nie zapewnił zaprzestania przez w/w osobę wykonywania tych czynności i nie sprawdzając czy znajduje się ona w bezpiecznej odległości od maszyny uruchomił kombajn w wyniku czego nieumyślnie spowodował wciągnięcie prawej dłoni Z. R. pomiędzy pas klinowy a przekładnię bezstopniową napędu w następstwie którego doznał on ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w postaci całkowitej amputacji palca V oraz częściowej palca IV, III i II, dłoni prawej, które w związku z niepowodzeniem leczenia amputowano w całości, co w sposób znaczny, trwały i nie rokujący poprawy ograniczyło czynności tego narządu ciała |
||||||||||||||
|
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione |
Dowód |
Numer karty |
|||||||||||||
|
Przyczynienie się pokrzywdzonego do zaistnienia wypadku poprzez niezachowanie należytej uwagi |
Wyjaśnienia oskarżonego k. 279v |
||||||||||||||
|
1.OCena DOWOdów |
|||||||||||||||
|
1.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów |
|||||||||||||||
|
Lp. faktu z pkt 1.1 |
Dowód |
Zwięźle o powodach uznania dowodu |
|||||||||||||
|
Opinia biegłego z zakresu BHP k. 125-126, dokumentacja fotograficzna k. 19-23, protokół kontroli PIP k. 96-99, karta wypadku k. 104-1-5, opinie lekarskie z dokumentacją lekarską k. 33, 67-70, 88, 113-116, 143-146, 277, zeznania świadków: Z. R. k. 31v-32, 119v, 150v, 280-280v, Ł. G. k. 36v, 281-281v |
Opinie lekarskie i opinia BHP są sporządzone rzetelnie i brak jest podstaw do ich kwestionowania, żadna ze stron nie wnosiła do ich uzupełnienia lub korekty. Opinia (...) w pełni koresponduje z zeznaniami pokrzywdzonego Z. R., które ponadto są logiczne, spójne i zasługują na pełną wiarygodność – również w tym zakresie, że w żaden sposób nie odpowiada ona za zaistnienie wypadku. Wykonywał zleconą pracę przy czyszczeniu kombajnu, choć tego dnia miał wykonywać tylko prace przy wykaszaniu. Prace przy czyszczeniu wykonywał prawidłowo, jak wynika z opinii BHP osoba czyszcząca kombajn musi mieć kontakt z częściami maszyny przeznaczonymi do poruszania się przy pracy. Pokrzywdzony miał prawo przypuszczać, że nikt nie uruchomi kombajnu w chwili, gdy on wykonuje czynności związane z czyszczeniem. Gdyby wiedział z pewnością nie trzymałby dłoni na ruchomych częściach. Sąd podziela opinię biegłego, który stwierdził, że nie można przypisać mu chociażby braku rozwagi, gdyż można byłoby to możliwe dopiero, gdyby pokrzywdzony spodziewał się grożącego niebezpieczeństwa, lecz bezpodstawnie narażałby się na nie , zakładając, że go uniknie, na przykład przystępując do czyszczenia, gdy elementy układu napędowego byłyby już w ruchu. Według oskarżonego ostrzegał on ustnie osoby przebywające przy kombajnie o jego uruchomianiu. Nawet jednak, gdyby to zrobił, na przykład ustnie, to powinien bezwzględnie otrzymać od każdej osoby informacje zwrotną, że przyjęła to do wiadomości. A takiej informacji z pewnością Z. R. nie udzielił. Dodać należy, że winę oskarżonego dodatkowo uwypukla zatrudnienie pokrzywdzonego bez zapewnienia mu stosownego przeszkolenia w zakresie obsługi kombajnu przy jego czyszczeniu, ani w ogóle żadnego przeszkolenia zatrudnionego na podstawie ustnej umowy pokrzywdzonego, który z tego powodu nie może otrzymać odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy z innego źródła niż od samego oskarżonego, który ponosi wszelkie ryzyko z zatrudnieniem osoby w taki sposób jak to miało miejsce. Świadek Ł. G. zeznał, że były dwie próby odpalenia kombajnu. Przy pierwszej słyszał, że oskarżony informuje osoby, że będzie uruchamiał silnik. Ta próba zakończyła się niepowodzeniem. Przy kolejnej próbie już jednak żadnego komunikatu nie było. I kombajn uruchomił się na moment i zgasł. Ten moment wystarczył, by pasek napędowy wciągną dłoń pokrzywdzonego i zmiażdżył mu palce. Według świadka M. C., gdyby silnik się uruchomił skutki wypadku byłyby daleko większe - maszyna wciągnęłaby całą rękę pokrzywdzonego albo i jego całego. Sąd nie ma wątpliwości, że wszystkie dowody użyte do ustalenia stanu faktycznego są pełnowartościowe i w pełni wiarygodne. |
||||||||||||||
|
1.2.
Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów |
|||||||||||||||
|
Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2 |
Dowód |
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu |
|||||||||||||
|
Wyjaśnienia oskarżonego w części umniejszającej jego odpowiedzialność |
Wyjaśnień oskarżonego twierdzącego, że jest tylko część jego winy w zaistniałym wypadku nie można poczytać inaczej niż próbę subiektywnego uchylenia się od odpowiedzialności, za nieudolna próbę obrony. Jak już wyżej wspomniano zatrudnił on pokrzywdzonego jedynie w ustnej formie, w żaden sposób go nie przeszkolił do pracy, nie ostrzegł należycie przed uruchomieniem maszyny. Rzucenie słów – uwaga odpalam silnik (jeśli w ogóle miało to miejsce) to zdecydowanie za mało. Przecież nie ma pewności, że słowa te dotarły do wszystkich. Jak się okazało albo nie zostały wypowiedziane, albo nie dotarły. I za to oskarżony ponosi pełną odpowiedzialność, gdyż to on podjął decyzje o uruchomieniu i on ją osobiście wykonał. Nie było absolutnie żadnego przyczynienia się Z. R. do wypadku. |
||||||||||||||
|
1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU |
|||||||||||||||
|
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku |
Oskarżony |
||||||||||||||
|
☒ |
1.3. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem |
I |
M. J. |
||||||||||||
|
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej |
|||||||||||||||
|
W akcie oskarżenia przyjęto jedynie kwalifikację art. 156§2 kk, która sama w sobie jest niepełna, gdyż określa jedynie przypadek mniejszej wagi czynu określonego w art. 156§1pkt. 2 kk stąd określić czyn oskarżonego jako przestępstwo z art. 156§1 pkt. 2 i §2 kk. Ponieważ zaś pomiędzy czynem a wyrokowaniem zwiększył się wymiar kary z art. 156kk – zastosowano art. 4§ 1 kk jako względniejszy dla sprawcy. Nieumyślne spowodowanie obrażeń ciała u pokrzywdzonego, który doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w postaci całkowitej amputacji palca V oraz częściowej palca IV, III i II, dłoni prawej, które w związku z niepowodzeniem leczenia amputowano w całości, co w sposób znaczny, trwały i nie rokujący poprawy ograniczyło czynności tego narządu ciała wyczerpało znamiona przestępstwa z art. 156§1pkt. i § 2 kk |
|||||||||||||||
|
☐ |
1.4. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem |
||||||||||||||
|
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej |
|||||||||||||||
|
☐ |
1.5. Warunkowe umorzenie postępowania |
||||||||||||||
|
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania |
|||||||||||||||
|
☐ |
1.6. Umorzenie postępowania |
||||||||||||||
|
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania |
|||||||||||||||
|
☐ |
1.7. Uniewinnienie |
||||||||||||||
|
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia |
|||||||||||||||
|
1.KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i środki związane z poddaniem sprawcy próbie |
|||||||||||||||
|
Oskarżony |
Punkt rozstrzygnięcia |
Punkt z wyroku odnoszący się |
Przytoczyć okoliczności |
||||||||||||
|
M. J. |
I, II, III, IV |
I |
Przed rozpoczęciem rozprawy strony wniosły o przerwę w celu ewentualnego poddania się dobrowolnie karze przez oskarżonego. Nie doszło jednak do ugody w tym względzie. Sąd uznał za trafne kary zaproponowane przez prokuratora, które następnie zawarto w wyroku. Nie ma wątpliwości, że czyn spowodowany przez oskarżonego jest bardzo poważnym przestępstwem i spowodował bardzo poważne skutki dla zdrowia pokrzywdzonego. Skutki daleko idące, na zawsze wykluczające mu takie funkcjonowanie jak przed wypadkiem. I chociaż żadna kara zdrowia mu nie przywróci, to jednak poprzestanie na samoistnej grzywnie (przy zastosowaniu art. 37a§1 kk) byłoby nieadekwatne do wagi zaistniałego czynu. Stąd sąd nie sięgnął po ten łagodzący przepis i zastosował sankcję przewidzianą w art. 156§2kk, w jej dolnej granicy, czyli jednego roku pozbawienia wolności. Oczywiście w obliczu pozytywnej prognozy kryminologicznej oskarżonego i istnieniu uzasadnionego przypuszczenia, że w przyszłości będzie przestrzegał porządku prawnego, a w szczególności nie popełni ponownie przestępstwa, wykonanie tej kary zawieszono na okres 2 lat próby. I obok tej kary, by oskarżony odczuł większą dolegliwość, orzeczono karę grzywny – stosownie do winy i możliwości finansowych M. J.. Sąd postanowił też uwzględnić roszczenie pokrzywdzonego i zasądził od oskarżonego na jego rzecz maksymalną wysokość nawiązki w kwocie 200 tysięcy uznając, że rozmiar obrażeń ciał i spowodowane tym skutki w pełni to uzasadniają. Do czasu wypadku przebywający na emeryturze pokrzywdzony miał możliwości, by dorobić do emerytury korzystając z pracy swych rąk. Ponieważ znaczną część prawej ręki stracił już nigdy nie będzie mógł wykonywać prac fizycznych, tracąc możliwość zarobku. Dodatkowo wiele w tej sytuacji wycierpiał i jeszcze wiele ucierpi, stał się osobą trwale niepełnosprawną. Wydawać się może, że te 200 tysięcy zł to dużo. Jednak, gdy spojrzeć w przyszłość i zobaczyć jak bardzo zmieniło się życie Z. R., jakby rozbić tę kwotę na wiele lat, okazuje się, że nie jest to kwota wygórowana. W ocenie sądu i taka kwota tylko w niewielkiej części zadośćuczyni krzywdzie pokrzywdzonego. Ta maksymalna kwota obowiązuje od bardzo wielu lat i nie była waloryzowana. Oczywistym jest, że dziś ta kwota znaczy o wiele mniej niż choćby 10 lat temu. Na marginesie należy zauważyć, że stan majątkowy oskarżonego w pełni pozwala na zaspokojenie tej kwoty. Na zapłacenie jej człowiekowi, któremu nieodpowiedzialne zachowanie w bardzo znaczący sposób zakłóciło dalsze funkcjonowanie w życiu. Zawarte w aktach sprawy dowody rzeczowe pozostawiono w nich. |
||||||||||||
|
1.1Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU |
|||||||||||||||
|
Oskarżony |
Punkt rozstrzygnięcia |
Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu |
Przytoczyć okoliczności |
||||||||||||
|
1.6. inne zagadnienia |
|||||||||||||||
|
W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, |
|||||||||||||||
|
1.KOszty procesu |
|||||||||||||||
|
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku |
Przytoczyć okoliczności |
||||||||||||||
|
VI |
Sytuacja majątkowa oskarżonego, posiadany przez niego majątek, w tym nieruchomości położone w jednym z atrakcyjniejszych miejsc na M. i osiągane dochody uzasadniały obciążenie go sadowymi kosztami postępowania w całości. |
||||||||||||||
|
1.1Podpis |
|||||||||||||||
Podmiot udostępniający informację: Sąd Rejonowy w Kętrzynie
Osoba, która wytworzyła informację: Sędzia Jarosław Walentynowicz
Data wytworzenia informacji: