Portal Orzeczeń Sądu Rejonowego w Kętrzynie

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 16 czerwca 2025 r.

Sąd Rejonowy w Kętrzynie I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący: asesor sądowy Michał Wiśniewski

Protokolant: sekretarz sądowy Kinga Polak

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2025 r. w K.

sprawy z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O.

przeciwko (...) spółce akcyjnej z siedzibą w W.

o zapłatę

I.  zasądza od pozwanego (...) spółki akcyjnej z siedzibą w W. na rzecz powoda (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. kwotę 5.344,35 zł (pięć tysięcy trzysta czterdzieści cztery złote i trzydzieści pięć groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1 października 2024 r. do dnia zapłaty;

II.  zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2.217 zł (dwa tysiące dwieście siedemnaście złotych) wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono do dnia zapłaty;

III.  wyrokowi w punkcie I (pierwszym) nadaje rygor natychmiastowej wykonalności do wysokości uznanego roszczenia - kwoty 959,40 zł (dziewięćset pięćdziesiąt dziewięć złotych i czterdzieści groszy).

asesor sądowy Michał Wiśniewski

Sygn. akt I C 722/24 upr UZASADNIENIE

(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. wniósł o zasądzenie od pozwanego (...) spółki akcyjnej z siedzibą w W. kwoty 5.344,35 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1 października 2024 r. do dnia zapłaty. Ponadto powód wniósł o zasądzenie od pozwanego zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu powód wskazał, że 18 sierpnia 2024 r. doszło do zdarzenia drogowego, w którym uszkodzony został pojazd marki V. o numerze rejestracyjnym (...) należący do poszkodowanego – osoby fizycznej – R. P.. Przedmiotowa szkoda była likwidowana w ramach umowy OC sprawcy zdarzenia. Poszkodowany zawarł z powodem umowę najmu pojazdu zastępczego. Najem pojazdu trwał od 19 sierpnia 2024 r. do dnia 19 września 2024 r. Legitymację czynną powoda stanowi umowa cesji wierzytelności z dnia 19 sierpnia 2024 r. zawarta w zakresie roszczenia o zwrot kosztów najmu pojazdu zastępczego. Powód wystawił pozwanemu fakturę VAT w dniu 23 września 2024 r. za najem pojazdu zastępczego na kwotę 9.341,85 zł brutto. Pozwany uznał roszczenie co do zasady i w dniu 30 września 2024 r. wydał decyzję o przyznaniu kwoty 3.997,50 zł. Niedopłata odszkodowania w zakresie kosztów wynajmu samochodu zastępczego wynosi 5.344,35 zł i stanowi kwotę dochodzoną pozwem.

W odpowiedzi na pozew (...) spółka akcyjna z siedzibą w W. wskazał, że uznaje powództwo do kwoty 959,40 zł oraz wniósł o oddalenie powództwa w pozostałej części i zasądzenie od powoda zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwany podniósł, iż nie kwestionuje okoliczności zdarzenia ubezpieczeniowego oraz własnej odpowiedzialności – jako ubezpieczyciela OC sprawcy. Pozwany przeprowadził postępowanie likwidacyjne i wypłacił odszkodowanie za najem pojazdu zastępczego w kwocie 3.997,50 zł. przy przyjęciu 25 dniowego okresu korzystania z pojazdu zastępczego. Na etapie odpowiedzi na pozew pozwany zweryfikował długość trwania najmu pojazdu zastępczego i uznał za zasadny okres przyjęty przez powoda w całości tj. 31 dni – co stanowi uzasadnienie przyznania roszczenia do kwoty 959,40 zł. Kwestią sporną w sprawie jest stawka dobowa najmu która w ocenie pozwanego wynosiła 130 zł netto. Zdaniem pozwanego, poszkodowany powinien w ramach zasady współdziałania z wierzycielem skorzystać z oferty najmu pozwanego. Ponadto pozwany podał, że pełnomocnik poszkodowanego podejmował jedynie pozorne czynności w zakresie organizacji pojazdu zastępczego u pozwanego.

Sąd ustalił, następujący stan faktyczny:

W dniu 18 sierpnia 2024 r. doszło do zdarzenia drogowego, w którym uszkodzony został pojazd marki V. (...) o numerze rejestracyjnym (...) należący do poszkodowanego R. P.. Sprawca zdarzenia był ubezpieczony w zakresie odpowiedzialności cywilnej w (...) spółce akcyjnej z siedzibą w W..

(fakty bezsporne)

W dniu 19 sierpnia 2024 r. R. P. zawarł z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. umowę wynajmu samochodu zastępczego marki S. (...) o nr rej. (...). Najem trwał od dnia 19 sierpnia 2024 r. do dnia 19 września 2024 r. tj. łącznie przez 31 dni.

W dniu 23 września 2024 r. powód wystawił fakturę poszkodowanemu za najem na kwotę 9.341,85 zł brutto za 31 dni najmu pojazdu zastępczego.

W dniu 19 sierpnia 2024 r. R. P. zawarł z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. umowę cesji wierzytelności wynikających ze szkody z dnia 18 sierpnia 2024 r. w wysokości 9.341,85 zł, a przysługujących od (...) S.A. związanych z postępowaniem likwidacyjnym zarejestrowanym pod numerem (...).

(dowód: umowa najmu pojazdu zastępczego z 19 sierpnia 2024 r. wraz z regulaminem i cennikiem – k. 9-11, faktura z 23 września 2024 r. – k. 13, cesja wierzytelności – k. 12).

Po zgłoszeniu szkody w zakresie najmu pojazdu zastępczego pozwany decyzją z dnia 30 września 2024 r. uznał czas najmu w liczbie 25 dni i przyznał odszkodowanie za najem pojazdu zastępczego w kwocie w kwocie 3.997,50 zł.

Szkoda w pojeździe poszkodowanego została uznana za całkowitą.

(dowód: decyzja (...) S.A. z dnia 30 września 2024 r. – k. 29, decyzja (...) S.A. z dnia 28 września 2024 r. – k. 19).

Poszkodowany w dniu 19 sierpnia 2024 r. udzielił pełnomocnictwa powodowi oraz A. P. w zakresie m.in. reprezentowania go w procesie likwidacji szkody nr (...), współdziałania z ubezpieczycielem oraz dokonywania wszelkich czynności mających na celu uzyskanie zaspokojenia roszczenia od podmiotu odpowiedzialnego za szkodę. Poszkodowany został pouczony przez powoda o obowiązku minimalizacji szkody. Powód przeprowadził analizę potrzeb poszkodowanego w związku z wynajmem pojazdu zastępczego. Poszkodowany nie akceptował m.in. konieczności pokrycia kosztów udziału własnego w szkodzie, opłat postojowych oraz nie zgadzał się na uiszczenie kaucji, opłat dodatkowych i kar umownych.

Poszkodowany oświadczył względem (...), że nie jest właścicielem innego pojazdu, nie ma możliwości zastąpienia uszkodzonego pojazdu, nie prowadzi działalności gospodarczej, nie jest płatnikiem podatku VAT.

(dowód: pełnomocnictwo udzielone (...) z dnia 19 sierpnia 2024 r. – k. 14, pełnomocnictwo udzielone A. P. – k. 15, oświadczenie z dnia 19 sierpnia 2024 r.- k. 16, oświadczenie osoby poszkodowanej – pouczenie o obowiązku minimalizacji szkody – k. 17, analiza potrzeb klienta – k. 18)

A. P. w imieniu (...) oraz poszkodowanego prowadził z (...) korespondencje, której przedmiotem była likwidacja szkody w pojeździe R. P.. W ramach wskazanej korespondencji poinformował ubezpieczyciela o zdarzeniu oraz rozpoczęciu najmu pojazdu zastępczego, w tym o stosowaniu przez wynajmującego stawki tj.: 267 zł netto za dobę do pierwszych 14 dni najmu i kwoty 245 zł netto za dobę powyżej 14 dni najmu.

W zakresie wynajmu pojazdu zastępczego za pośrednictwem pozwanego, w dniu 27 sierpnia 2024 r. przedstawiciel (...) poinformował mailowo powoda, że brak jest podstaw do zniesienia kosztów udziału własnego przy wynajmie pojazdu zastępczego w jego ofercie.

(dowód: korespondencja email stron 21-26, odpowiedź pozwanego na maila z dnia 27 sierpnia 2024 r. – k. 27)

Poszkodowany R. P. w dniu zdarzenia prowadził uszkodzony pojazd marki V. (...). Poszkodowany potwierdził, że udzielił A. P. pełnomocnictwa do likwidacji szkody. Zgłoszenia szkody dokonał pełnomocnik, z którym poszkodowany był cały czas w kontakcie. Oferta zaproponowana przez A. P. została wybrana przez poszkodowanego, ponieważ pilnie potrzebował pojazdu na następny dzień - żeby dojechać do sanatorium. Pojazd wynajęty przez powoda spełniał wymagania poszkodowanego, był on w standardzie podobnym do pojazdu uszkodzonego. Od (...) poszkodowany nie otrzymał żadnej oferty bezpośrednio. A. P. poinformował poszkodowanego o kosztach związanych z ewentualnym wynajęciem pojazdu u pozwanego. Gdyby poszkodowany miał ponieść jakiekolwiek koszty, wynajmując pojazd u pozwanego – nie zdecydowałby się na wynajem.

(dowód: zeznania świadka R. P. – k. 61v.)

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości.

Stan faktyczny sprawy był pomiędzy stronami bezsporny w zakresie zaistnienia szkody i jej okoliczności, osoby poszkodowanego oraz podstaw odpowiedzialności pozwanego i legitymacji czynnej powoda. Sąd ustalił stan faktyczny w niniejszej sprawie na podstawie dokumentów przedłożonych zasadniczo tylko przez powoda. Dokumenty te nie budziły wątpliwości sądu co do ich wiarygodności, stąd uznano je za istotny materiał dowodowy.

Pozwany był zobowiązany pod rygorem rozważania zastosowania skutków z art. 233 § 2 k.p.c. do przedłożenia dokumentacji szkody (k. 40). Dokumentacja złożona przez pozwanego na płycie CD (k. 51) nie mogła jednak zostać odtworzona, na jakimkolwiek urządzeniu znajdującym się dyspozycji sądu. Okoliczność ta została ujawniona przez sąd na rozprawie w dniu 12 maja 2025 r. (k. 62). Pełnomocnik powoda również oświadczył, że także płytka CD udostępniona mu przez pełnomocnika pozwanego w trybie art. 132 k.p.c. – nie mogła być przez niego odczytana. Stąd też, wobec nieprzedłożenia przez pozwanego akt szkody mimo zobowiązania, sąd oparł się zasadniczo na dokumentacji ujawnionej przez powoda. Ponieważ zawierała ona jednak istotną dokumentację związaną z likwidacją szkody, a której autorem był także pozwany (k. 19-29) - sąd uznał ją za wystarczającą dla wydania rozstrzygnięcia w sprawie oraz czyniącą zadość zasadzie prawdy materialnej.

Sąd przy ustalaniu stanu faktycznego oparł się także w całości na zeznaniach świadka R. P.. Zeznania te były spontaniczne oraz spójne z pozostałym ujawnionym materiałem dowodowym, w tym złożonymi przez poszkodowanego oświadczeniami i korespondencją emaliową stron. Zeznania świadka nie były kwestionowane przez strony, nie budziły też wątpliwości sądu. Zeznania te miały także znaczącą moc dowodową, w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia.

Ponieważ pozwany w odpowiedzi na pozew nie kwestionował faktu rynkowości stawek zastosowanych przez powoda (k. 3v. i k. 47v.) - sąd w dniu 19 maja 2025 wydał postanowienie o pominięciu dowodu z przeprowadzenia opinii biegłego sądowego (k. 73), jako dowodu powołanego na fakt bezsporny i zbędnie przedłużający postępowanie.

Z okoliczności sprawy wynika, iż kwestia legitymacji czynnej powoda w zakresie dochodzenia zwrotu kosztów wynajmu pojazdu zastępczego, wynikająca z umowy cesji zawartej z poszkodowanym nie była przedmiotem sporu stron. Pozwany nie kwestionował także, iż w okolicznościach sprawy, co do zasady, wynajęcie pojazdu zastępczego przez poszkodowanego było uzasadnione - a tym samym uzasadnione, co do zasady, jest roszczenie o zwrot kosztów wynikających z wynajęcia tego pojazdu.

Pozwany dokonał przy tym uznania powództwa, na kwotę 959,40 zł – w zakresie uzasadnionego okresu najmu pojazdu zastępczego. Pozwany przyznał fakt, że uzasadniony okres najmu w niniejszej sprawie wynosił 31 dni, wobec ustalenia szkody całkowitej w pojeździe poszkodowanego. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 333 § 1 pkt 2 k.p.c. orzeczono o rygorze natychmiastowej wykonalności, w zakresie roszczenia uznanego przez powoda – w punkcie III (trzecim) wyroku.

Sporem objęta była zatem ostatecznie jedynie wysokość kosztów wynajmu pojazdu - w zakresie zastosowanej przez powoda stawki dobowej za wynajem pojazdu zastępczego.

W świetle aktualnych poglądów doktryny i orzecznictwa, nie ulega wątpliwości, iż odpowiedzialnością ubezpieczyciela z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za uszkodzenie albo zniszczenie pojazdu mechanicznego są objęte celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki na najem pojazdu zastępczego. Mając na uwadze zasadę pełnego odszkodowania, wynikającą z art. 361 § 2 k.c. oraz treść art. 363 § 1 k.c., miernikiem odszkodowania są ceny występujące na lokalnym rynku - od najniższej do najwyższej (por. m.in. uchwałę SN z dnia 13 czerwca 2003r., III CZP 32/03, uchwalę Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2011 r., sygn. III CZP 5/11).

Na poszkodowanym nie ciąży przy tym obowiązek poszukiwania sprzedawców oferujących swoje usługi najtaniej. Tylko w przypadku wykazania przez zakład ubezpieczeń nielojalnego postępowania, naruszającego obowiązujące wierzyciela - na podstawie art. 354 k.c. - wymogi współpracy z dłużnikiem przy wykonywaniu zobowiązania, można wierzycielowi postawić zarzut powiększenia rozmiarów szkody poprzez wybranie oferty z cenami wyższymi niż obowiązujące na danym rynku lokalnym i zlecić stosowną weryfikację wysokości odszkodowania ( vide - wyrok Sądu Najwyższego z 25 kwietnia 2002r., sygn. I CKN 1466/99).

Sąd orzekający podziela stanowisko, że tylko wydatki na najem pojazdu zastępczego poniesione przez poszkodowanego, które znacznie przekraczają koszty obowiązujące na danym rynku lokalnym lub koszty zaproponowanego przez ubezpieczyciela skorzystania z takiego pojazdu - nie są objęte odpowiedzialnością z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych ( vide - uchwała Sądu Najwyższego z dnia 24 sierpnia 2017r., III CZP 20/17, OSNC 2018 nr 6, poz. 56).

Uszkodzony pojazd poszkodowanego tj. V. (...) zaliczany jest do segmentu K, Przedmiotem najmu był samochód osobowy S. (...) - pojazd zaliczany do segmentu wyższego tj. D. Jednakże zastosowana przez powoda stawka wynajmu w niniejszej sprawie dotyczyła pojazdu klasy K (k. 11). Powód zatem obniżył wysokość stawki, by dopasować ją do stawki stosowanej przy pojazdach tej samej klasy co pojazd uszkodzony. Tym samym należało uznać, że powód w tym zakresie zastosował się do obowiązku minimalizacji szkody. Powyższa okoliczność nie była przy tym nawet kwestionowana przez pozwanego.

W oparciu o zeznania poszkodowanego oraz (w pomocniczym zakresie) w oparciu o przedłożoną dokumentację ustalono, że działania podejmowane przez powoda i A. P. dotyczące potencjalnego wynajmu pojazdu zastępczego u pozwanego – nie miały charakteru pozornego. Poszkodowany wyraźnie zeznał, nie tylko, że potrzebował pojazdu szybko, ale także, że nie godził się (w związku z faktem bycia poszkodowanym wypadkiem) – na ponoszenie jakichkolwiek dodatkowych kosztów związanych z najmem pojazdu. Zeznania te, były także spójne z pisemnymi oświadczeniami składanymi powodowi przez poszkodowanego, w dniu wynajęcia pojazdu. Powyższe wymagania, nie mogły przy tym zostać spełnione przez pozwanego.

Z korespondencji prowadzonej z pozwanym, w imieniu poszkodowanego przez A. P. wynikało wprost, że pozwany nie godził się na zniesienie kosztów udziału własnego poszkodowanego w szkodzie (k. 27). Poszkodowany nie godził się natomiast na takie warunki wynajmu pojazdu zastępczego. Co więcej, warunki takie nie były obecne w ofercie pojazdu wynajętego przez powoda (k. 9 i 10).

Skoro restytucja szkody powinna odpowiadać zakresowi korzystania z pojazdu przez poszkodowanego, w takim zakresie w jakim mógłby on korzystać ze swojego pojazdu przed szkodą - to należy uznać, że stosowanie przez pozwanego stawki udziału własnego, nie umożliwiało poszkodowanemu osiągnięcia stanu, jaki istniałby przed uszkodzeniem jego pojazdu. Poszkodowany korzystając z oferty pozwanego, musiałby bowiem liczyć się dodatkowymi kosztami, których nie ponosiłby, gdyby korzystał ze swojego pojazdu. Poniesienia zaś takich kosztów nie wymagał od poszkodowanego powód. Oznacza to, że korzystanie przez poszkodowanego z oferty pozwanego, w istocie jedynie powiększyłoby jego szkodę – o koszty udziału własnego w szkodzie.

Nie można było zatem racjonalnie oczekiwać od poszkodowanego, aby skorzystał z oferty najmu pozwanego, która choć pozornie tańsza – nakładała by na niego dodatkowe koszty, nieuzasadnione w świetle dyspozycji art. 363 k.c.

Z uwagi na powyższe należało uznać, że oferta powoda, w pełni odpowiadała nie tylko oczekiwaniom poszkodowanego co do sprawności, szybkości i kosztów usługi, ale także w zakresie obowiązku minimalizacji szkody oraz czyniła zadość zasadzie pełnej restytucji szkody.

Tym samym, za zasadne uznano zastosowanie przez powoda stawki 245 zł netto tj. 301,35 zł brutto za każdą dobę najmu pojazdu. W ocenie sądu zasadne było także uwzględnienie najmu w stawce brutto, jako że poszkodowany nie mógł uzyskać odliczenia zwrotu podatku VAT w żadnym wymiarze. Z uwagi na powyższe, w punkcie I (pierwszym) wyroku orzeczono o zasądzeniu na rzecz powoda od pozwanego kwoty 5.344,35 zł – stanowiącej różnicę między odszkodowaniem należnym, a wypłaconym przez pozwanego. Ponieważ pozwany wydał decyzję o przyznaniu odszkodowania w zakresie kosztów najmu pojazdu zastępczego w dniu 30 września 2024 r. (k. 29) należało uznać, że na ten dzień okoliczności zdarzenia zostały ustalone, w stopniu uzasadniającym wypłatę pełnego odszkodowania w tym przedmiocie. Pozwany zatem pozostawał w opóźnieniu od dnia 1 października 2024 r., stąd na podstawie art. 14 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 367) oraz na podstawie art. 481 § 1 k.c. uznano za zasadne w całości także roszczenie odsetkowe powoda.

W punkcie II (drugim) wyroku orzeczono o obowiązku zwrotu kosztów procesu, w oparciu o zasadę odpowiedzialności za wynik postępowania. Stroną przegrywającą postępowanie w całości był pozwany, winien on zatem zwrócić powodowi koszty niezbędne do celowego dochodzenia jego praw. O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i § 1 ¹ k.p.c.

Na koszty te składały się: opłata od pozwu w wysokości 400 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz wynagrodzeni pełnomocnika w osobie radcy prawnego wynoszące 1.800 zł ustalone na podstawie § 2 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.). Razem pozwany winien zwrócić powodowi kwotę 2.217 zł tytułem kosztów procesu.