Portal Orzeczeń Sądu Rejonowego w Kętrzynie

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 21 lipca 2025 r.

Sąd Rejonowy w Kętrzynie I Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący: asesor sądowy Michał Wiśniewski

Protokolant: starszy sekretarz sądowy Beata Bukiejko

po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2025 r. w Kętrzynie na rozprawie

sprawy z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W.

przeciwko A. S.

o zapłatę

I.  zasądza od pozwanej A. S. na rzecz powoda (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 580 zł (słownie: pięćset osiemdziesiąt złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 23 maja 2025 r. do dnia zapłaty;

II.  oddala powództwo w pozostałym zakresie;

III.  zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 259,29 zł (słownie: dwieście pięćdziesiąt dziewięć złotych i dwadzieścia dziewięć groszy) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty;

IV.  zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 89,10 zł (słownie: osiemdziesiąt dziewięć złotych i dziesięć groszy) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty.

Sygn. akt I C 78/25 upr

UZASADNIENIE

w trybie art. 505 ⁸ § 2 k.p.c.

Powód (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. wniósł o zasądzenie od pozwanej A. S. kwoty 865,35 zł wraz z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od kwot:

a) 750 zł od dnia 23 stycznia 2024 r. do dnia zapłaty;

b) 81,15 zł od dnia 23 stycznia 2024 r. do dnia zapłaty.

Powód wniósł także o zasądzenie od pozwanej zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych.

W uzasadnieniu powód wskazał, że należność dochodzona pozwem wynika z umowy pożyczki nr (...) zawartej przez powoda z pozwaną. Pożyczka została, zdaniem powoda, udzielona pozwanej w kwocie 750 zł. Na należności dochodzone pozwem prócz powyższej kwoty, złożyły się także: prowizja za udzielenie pożyczki wynosząca 81,15 zł oraz roszczenie o zapłatę odsetek kapitałowych w wysokości 34,20 zł. Powód wskazał, że pozwanej wypłacono kwotę o 170 zł niższą od kwoty pożyczki z uwagi na fakt, że strona pozwana zakupiła w dniu 22 października 2023 r. dodatkowy pakiet „tele-nauka” o wartości 70 zł i pakiet „chroń-pesel” w kwocie 100 zł.

W odpowiedzi na pozew pełnomocnik pozwanej wniósł o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie na swoją rzecz od powoda zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych.

W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew podniesiono następujące zarzuty:

a) braku zawarcia umowa pożyczki;

b) niezłożenia oświadczeń woli;

c) braku otrzymania przez pozwaną dokumentów związanych z pożyczką oraz informacji wynikających z art. 7 i 11-14 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim;

d) nieważności umowy pożyczki z uwagi na wygórowane koszty;

e) abuzywności niesprecyzowanych postanowień umowy pożyczki;

f) braku dokonania sprawdzenia oceny zdolności kredytowej pożyczkobiorcy;

g) przedwczesności powództwa;

h) brak wypłaty pożyczki.

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo podlegało uwzględnieniu w części dotyczącej obowiązku zwrotu kapitału, wypłaconego przez powoda na rzecz pozwanej.

Zgodnie z art. 505 ⁸ § 4 k.p.c. w sprawach, w których wartość przedmiotu sporu nie przekracza czterech tysięcy złotych, uzasadnienie wyroku ogranicza się do wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa.

Wobec rozpoznania sprawy w postępowaniu uproszczonym oraz wobec braku przekroczenia kwoty 4.000 zł wartości przedmiotu sporu - uzasadnienie wyroku ograniczono do wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Fakty ustalone w sprawie zostały przytoczone w treści uzasadnienia prawnego.

Fakty w sprawie zostały ustalone przez sąd, na podstawie załączonych przez strony dowodów z dokumentów. Fakt wypłaty kapitału został potwierdzony złożonym do akt sprawy potwierdzeniem przelewu (k. 27). Co do wiarygodności tego rodzaju dokumentu sąd nie miał wątpliwości, jako sporządzonego zgodnie z art. 78 ¹ k.c. Został on bowiem opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym oraz spełniał wymogi art. 59q ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 611 z późn. zm.). Pozostałe dokumenty złożone do akt sprawy stanowiły zasadniczo niepodpisane wydruki, jednakże stan faktyczny, w tym zakres związania stron postanowieniami umowy pożyczki, oceniono na podstawie całokształtu okoliczności, w tym twierdzeń pozwu i zarzutów pozwanej – w dalszej części uzasadnienia.

Powód swoje roszczenie wywodził z art. 720 § 1 k.c., który stanowi, że przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej.

Do dochodzonego przez niego roszczenia istotne były również przepisy ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1528 ze zm. – dalej u.k.k. lub ustawa). Zgodnie z art. 3 tej ustawy przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi. Za umowę o kredyt konsumencki uważa się w szczególności umowę pożyczki (art. 3 ust. 2 pkt 1 u.k.k.). Natomiast przez kredyt konsumencki zawierany na odległość rozumie się umowę o kredyt konsumencki zawieraną z konsumentem bez jednoczesnej obecności obu stron, przy wykorzystaniu środków porozumiewania się na odległość (art. 5 pkt 13 u.k.k.).

Umowę o kredyt konsumencki można zawrzeć zarówno w formie pisemnej (z własnoręcznymi podpisami), jak i na innym trwałym nośniku. Mając na uwadze prounijną wykładnie prawa zwrócić uwagę należy na art. 10 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylająca dyrektywę Rady 87/102/EWG, w myśl której umowy o kredyt sporządza się w formie papierowej lub na innym trwałym nośniku. Wszystkie umawiające się strony otrzymują egzemplarz umowy o kredyt. Niniejszy artykuł pozostaje bez uszczerbku dla wszelkich przepisów krajowych dotyczących ważności umów o kredyt, które są zgodne z prawem wspólnotowym. Ponadto informacje w sprawie zmiany wysokości stopy oprocentowania kredytu oraz wysokości opłat mogą być przekazane konsumentowi na trwałym nośniku (art. 36, art. 38 ust. 2–4). Skoro zmiana danych określonych w dokumencie umowy o kredyt konsumencki (art. 30 ust. 1 pkt 6, 10 i 11) może nastąpić na trwałym nośniku, powinno być dopuszczalne zawarcie samej umowy w identycznej formie ( tak też Czech Tomasz. Art. 29. W: Kredyt konsumencki. Komentarz, wyd. II. Wolters Kluwer Polska, 2018).

Treść umowy o kredyt konsumencki została uregulowana w art. 30 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym umowa powinna określać m. in. rzeczywistą roczną stopę oprocentowania oraz całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta ustaloną w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia (pkt 7 wskazanego przepisu), informację o innych kosztach, które konsument zobowiązany jest ponieść w związku z umową o kredyt konsumencki, w szczególności opłatach, prowizjach, marżach oraz kosztach usług dodatkowych, jeżeli są znane kredytodawcy oraz warunki, na jakich koszty te mogą ulec zmianie (pkt 10 wskazanego przepisu), skutki braku płatności (pkt 12 wskazanego przepisu), sposób zabezpieczenia i ubezpieczenia spłaty kredytu, jeżeli umowa je przewiduje (pkt 14 wskazanego przepisu).

Pełnomocnik pozwanej zaprzeczył aby złożyła ona jakiekolwiek oświadczenia woli dotyczące przedmiotowej umowy pożyczki – o treści wynikającej z przedłożonych do pozwu wydruków.

Powyższe twierdzenia pozwanej uznano za częściowo zasadne, jednak nie pozwalające na skuteczną obronę przed obowiązkiem zwrotu wypłaconego kapitału.

Sąd miał na uwadze, że wydruki komputerowe mogą stanowić dowód w postępowaniu cywilnym. Powszechnie przyjmuje się, ze wydruki komputerowe stanowią, bowiem "inny środek dowodowy", o którym mowa w art. 308 k.p.c. i art. 309 k.p.c., gdyż wymieniony tam katalog ma charakter otwarty. Jednak nie można przyjąć, że oświadczenie zawarte w wydruku komputerowym jest zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, a co najwyżej, że przedmiotowy środek dowodowy świadczy o istnieniu zapisu komputerowego określonej treści w chwili dokonywania wydruku ( por. wyrok SA w Krakowie z dnia 8 lutego 2013r., (...), LEX nr 1362755, postanowienie SA we Wrocławiu z dnia 12 października 2012 r., I ACz 1810/12, LEX nr 1223511).

W niniejszej sprawie słusznie podniósł pełnomocnik pozwanej, że umowa o treści załączonej do pozwu nie zawiera żadnego potwierdzenia (elektronicznego lub fizycznego) – złożenia przez pozwaną jakiegokolwiek oświadczenia woli o takiej treści (k. 12-26). Brak jest na jej osnowie jakiegokolwiek podpisu lub innego potwierdzenia akceptacji przez pozwaną jej postanowień.

Powyższe nie zmienia faktu, że pozwana otrzymała od powoda (powszechnie znanej instytucji pożyczkowej) wypłatę kapitału w wysokości 580 zł (k. 27). Pełnomocnik pozwanej mimo doręczenia mu dowodu wypłaty kapitału (wraz z odpisem pozwu), nie odniósł się do wskazanego dokumentu. Jako zawodowy pełnomocnik, mógł on do dnia zamknięcia rozprawy (2 miesiące od dnia doręczenia odpisu pozwu) przedstawić zaświadczenie z banku pozwanej, z którego treści wynikałoby, że nie posiadała ona rachunku bankowego o numerze wskazanym w potwierdzeniu przelewu – na dzień jego dokonania. Jeżeli zaś wypłaty kapitału dokonano na konto pozwanej przypadkowo (jako świadczenie nienależne), mógł on przedłożyć do akt potwierdzenie zwrotu wskazanej kwoty. Czynności tych pełnomocnik pozwanej nie wykonał.

W świetle powyższego, w ocenie sądu, należało uznać, że nawet gdyby pozwanej nie wiązała umowa pożyczki o treści załączonej do pozwu - to wiązały ją przepisy dotyczące umowy pożyczki o treści wynikającej z ustawy (art. 720 k.c. i n.). Pozwana bowiem zaakceptowała przekazanie jej kapitału przez powoda, nie przedstawiając żadnego dowodu jego zwrotu. Ponieważ wysokość kapitału nie przekraczała 1.000 zł, umowa taka nie musiała zostać zawarta nawet w formie dokumentowej.

W świetle powyższego, sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 580 zł – tytułem zwrotu otrzymanego przez nią kapitału pożyczki. Ponieważ w sprawie ustalono brak związania pozwanej umową pożyczki o treści przedłożonej do pozwu – orzeczono o obowiązku zwrotu przez nią jedynie odsetek ustawowych za opóźnienie na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c. (nie zaś żądanych przez powoda odsetek umownych). Ponadto, termin naliczania odsetek uwzględniono dopiero od dnia następującego po dniu doręczenia pozwanej odpisu pozwu (k. 46). Niewątpliwie bowiem od tego dnia pozwana miała pełną wiedzę o obowiązku zwrotu wypłaconej jej kwoty.

Tym samym, o obowiązku zwrotu wypłaconego pozwanej kapitału w wysokości 580 zł orzeczono w punkcie I (pierwszym) wyroku, zaś w punkcie II (drugim) orzeczono o oddaleniu powództwa w pozostałej części tj. co do obowiązku zwrotu kwoty 285,35 zł tytułem roszczenia głównego oraz co do dalej idącego roszczenia odsetkowego powoda.

W świetle powyższego, wszelkie zarzuty odpowiedzi na pozew, dotyczące treści samej umowy pożyczki, uznano za bezprzedmiotowe. W sprawie ustalono bowiem, że pozwana nie była związana jej treścią, a zobowiązaniem wynikającym z ustawy.

Na marginesie należało jednak wskazać, że nawet gdyby uznać za skuteczne zawarcie wskazanej umowy pożyczki (o treści załączonej do pozwu), sąd doszedł do przekonania, że treść rozstrzygnięcia byłaby tożsama. W niniejszej sprawie część postanowień umownych dotyczących kosztów pożyczki – zostałaby uznane za abuzywne w rozumieniu art. 385 ¹ § 1-3 k.c. i częściowo nieważne na podstawie art. 58 § 1 i 3 k.c. Badanie abuzywności oraz ważności umowy pożyczki zawartej przez przedsiębiorcę z konsumentem, dokonywane byłoby bowiem przez sąd z urzędu.

Należało bowiem wskazać, że zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 10 ustawy u.k.k. umowa kredytu powinna zawierać informacje o innych kosztach, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt konsumencki, w szczególności o opłatach.

W umowie załączonej do pozwu brak jest jakiejkolwiek informacji o konieczności zakupienia pakietu dodatkowego przez pozwaną przy zawarciu umowy potyczki (k. 12). Okoliczność ta nie wynika także z żadnego z załączników do umowy.

Przeciwnie, z treści „potwierdzenia zmiany warunków umowy z dnia 28 grudnia 2023 r. dla pożyczki nr (...)” (k. 13) – wynika wprost, że pozwanej miała zostać wypłacona kwota 750 zł tytułem pożyczki. Sam powód w treści pozwu przyznał jednak, że wypłacono jej jedynie kwotę 580 zł (k. 4v) zaś kwota 170 zł stanowiła „pakiety dodatkowe”.

Skoro zatem pozwana jako konsument nigdy nie została należycie zawiadomiona przez kredytodawcę, że kwota 170 zł tytułem opłaty za pakiety dodatkowe – nigdy nie zostanie jej wypłacona jako kapitał pożyczki – sąd uznał, że powód dopuściłby się naruszania art. 30 ust. 1 pkt 10 u.k.k. Nie wypełnił on bowiem należycie swoich obowiązków informacyjnych. Powód naruszył też art. 30 ust. 1 pkt 4 u.k.k. bowiem jako całkowitą kwotę pożyczki wskazał kwotę 750 zł mimo, że wypłacił pozwanej wyłącznie kwotę 580 zł tytułem kapitału. Powód niejako zatem „ukrył” w określeniu całkowitej kwoty pożyczki, wartość przymusowego pakietu dodatkowych usług, o których wedle treści umowy i załączników – pozwana nawet nie mogła wiedzieć.

W takim wypadku powód nie mógł także naliczyć pozaodsetkowych kosztów kredytu na podstawie art. 36a ust. 1 u.k.k. w wysokości odniesionej do kwoty 750 zł - bowiem nie była to całkowita kwota kredytu. Powód naruszył zatem dyspozycję także tego przepisu. Wobec nieprawidłowego ustalenia wysokości kapitału, także wysokość odsetek wskazana w wydruku umowy kredytu § 12 umowy (k. 17v.) - jako ustalanych od wysokości wypłaconego kapitału -nie mogłaby wiązać pozwanej.

W świetle powyższego, uznano, że pozwana także w wypadku uznania prawidłowego złożenia przez nią oświadczeń woli dotyczących powyższej umowy kredytu - byłaby obowiązana do zwrotu na rzecz powoda jedynie kwoty wypłaconego jej kapitału, którego do tej pory nie zwróciła tj. 580 zł oraz odsetek ustawowych dopiero od dnia zawiadomienia jej o żądaniu powoda (doręczenie odpisu pozwu).

Postanowienia umowy dotyczące bowiem jakichkolwiek kosztów, prowizji i odsetek (ustalanych od błędnie podanej kwoty kapitału 750 zł) należałoby bowiem uznać za częściowo nieważne na podstawie art. 58 § 2 k.p.c. jako sprzeczne z treścią art. 385 ¹ § 1-3 k.c.

W pozostałym zakresie, obowiązek zwrotu kapitału na podstawie tego rodzaju umowy pozostawałby aktualny na podstawie 58 § 3 k.c. Ponadto, za pozbawione wpływu na treść orzeczenia uznać należałoby zarzuty pozwanej dotyczące braku sprawdzenia jej zdolności kredytowej przez powoda. Tego rodzaju uchybienie, w żaden sposób nie zwalniałoby z obowiązku zwrotu kapitału.

W punkcie III (wyroku) i IV (czwartym) wyroku orzeczono o obowiązku zwrotu kosztów procesu, w oparciu o zasadę stosunkowego ich rozdzielnia. O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i § 1 ¹ w zw. z art. 100 k.p.c. Stroną wygrywającą postępowanie w wymiarze 67 % był powód, zaś pozwana w wymiarze 33%. Strony powinny zatem w takim stosunku wzajemnie zwrócić sobie koszty procesu.

W punkcie III (trzecim) wyroku - na koszty powoda złożyło się wynagrodzenie jego pełnomocnika w osobie radcy prawnego wynoszące 270 zł ustalone na podstawie § 2 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.), opłata od pozwu w wysokości 100 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wys. 17 zł. Razem koszty te wyniosły 387 zł. Z kwoty tej pozwana została zobowiązana do zwrotu 67%, a zatem 259,29 zł.

W punkcie IV (czwartym) wyroku - na koszty pozwanej złożyło się wyłącznie wynagrodzenie pełnomocnika w osobie radcy prawnego wynoszące 270 zł ustalone na podstawie § 2 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.). Z kwoty tej powód był zobowiązany do zwrotu 23% na rzecz pozwanej, a zatem 89,10 zł.